Phòng ngủ Japandi đúng chất có bốn thứ: giường thấp hơn giường thường một chút nhưng vẫn có gầm thoáng, đầu giường gỗ nan hoặc gỗ trơn màu sáng, vải lanh hoặc cotton tông be, và ánh đèn vàng ấm thay cho đèn trắng. Ít đồ, nhưng mỗi món phải có chất liệu thật để phòng không bị lạnh.
Phần các bài dịch từ nước ngoài bỏ qua là khí hậu. Ở TP.HCM, giường đặt sát sàn trong mùa mưa dễ mốc mặt dưới nệm, khe nan đầu giường gom bụi nhanh vì nhà hay mở cửa, còn nắng chiều hướng tây làm gỗ sáng ngả màu. Bài này đi qua từng chỗ đó theo thứ tự một người đặt đóng sẽ gặp.
Giường Japandi thấp bao nhiêu là vừa, và vì sao đừng đặt nệm sát sàn
Giường ngủ kiểu Nhật gốc là nệm futon trải trên chiếu tatami, sáng gấp cất đi. Japandi giữ tinh thần thấp và gần mặt đất, nhưng đổi thành khung giường gỗ cố định. Trong các bản vẽ hay gặp, khung giường cao khoảng 15–25 cm, cộng nệm dày 20–25 cm thì mặt nệm rơi vào khoảng 35–50 cm, thấp hơn rõ so với giường thường. Con số cụ thể nên chốt theo người dùng, không theo ảnh mẫu.
Cách thử đơn giản nhất: ngồi lên một chiếc ghế đẩu có chiều cao định làm, đứng dậy vài lần không chống tay. Người trẻ thấy dễ, nhưng phòng cho bố mẹ lớn tuổi, người đau gối hay phụ nữ mang thai thì giường quá thấp thành cực hình mỗi sáng. Phòng đó nên nâng mặt nệm lên ngang đầu gối, vẫn giữ dáng Japandi bằng khung dày, cạnh vuông và chân lùi vào trong.
Chuyện ẩm mới là lý do chính để không đặt nệm sát sàn. Mỗi đêm cơ thể thải hơi ẩm xuống nệm. Nệm nằm trên một tấm ván kín hay trên sàn gạch thì hơi ẩm đọng lại ở mặt dưới, mùa mưa ở Sài Gòn có khi chỉ vài tuần là lật nệm lên thấy đốm mốc. Phản giường nên là nan có khe, hoặc ván có khoan lỗ thoáng, và gầm phải có khoảng hở để gió lùa qua.
Muốn nhìn như giường bệt mà vẫn thoáng, xưởng thường làm kiểu chân lùi: chân hoặc khung đỡ đặt lùi vào trong khoảng 15–20 cm so với mép giường, từ ngoài nhìn vào giường như đang lơ lửng sát sàn. Trước khi chốt chiều cao gầm, đo luôn máy hút bụi tự động của nhà mình. Gầm thấp hơn thân máy là phần dưới giường thành chỗ bụi không ai với tới.
Đầu giường gỗ nan: chi tiết nào quyết định đẹp hay rẻ tiền
Tỷ lệ nan và khe. Nan bản to, khe hẹp trông chắc và yên; nan mảnh, khe rộng trông vụn và giống vách ngăn quán cà phê. Nhiều đầu giường Japandi đẹp dùng nan bản khoảng 3–4 cm, khe nhỏ hơn bản nan. Xin xưởng làm một đoạn mẫu dài chừng 50 cm đặt cạnh tường thật để nhìn trước khi làm cả mảng.
Nan gỗ đặc hay nan ván phủ. Nan gỗ đặc sờ vào thấy thật, cạnh bo được, trầy thì chà lại được. Nan ván phủ rẻ hơn và thẳng hơn, nhưng mỗi thanh có bốn cạnh dán nẹp; nẹp dán ẩu thì sau một mùa mưa sẽ hở mép. Hỏi rõ nan làm bằng gì, cạnh hoàn thiện thế nào.
Tấm nền phía sau nan. Nan dán thẳng lên tường sơn trắng trông phẳng. Nan đặt trên một tấm nền tối hơn một tông, như vân óc chó nhạt hoặc vải be đậm, tạo chiều sâu mà không cần thêm đồ trang trí.
Bụi trong khe. Nhà ở TP.HCM mở cửa sổ nhiều, khe nan gom bụi nhanh hơn hẳn nhà kín điều hoà ở xứ lạnh. Khe quá sâu và hẹp thì chổi lông gà không vào được. Khe nông, cạnh nan bo tròn nhẹ dễ lau hơn nhiều.
Chạy hết tường hay chỉ bằng giường. Đầu giường ốp kín cả bức tường làm phòng trông rộng và chỉn chu, nhưng tốn vật liệu gấp mấy lần và phải khoét chỗ ổ cắm, công tắc. Phòng nhỏ dưới 12 m² thường chỉ cần mảng rộng hơn giường mỗi bên vài chục phân, đủ ôm hai tab đầu giường.
Đèn hắt sau nan. Dải đèn LED giấu sau nan hoặc dưới mép trên tạo ánh sáng rất đẹp, nhưng cần máng nhôm để tản nhiệt và giữ dải đèn thẳng. Bộ nguồn phải đặt ở chỗ mở ra thay được, đừng chôn kín sau ván.
Ổ cắm, công tắc khoét trước. Ổ sạc điện thoại, công tắc đèn đầu giường phải có trên bản vẽ trước khi xưởng cắt ván. Khoét sau tại công trình dễ mẻ cạnh, nhất là trên mặt phủ melamine.
Mép trên đầu giường. Mép trên là chỗ tay chạm nhiều nhất khi ngồi dựa. Nên bo cạnh nhẹ và dùng mặt hoàn thiện chịu mồ hôi tay; gỗ phủ dầu mỏng sẽ sẫm màu ở đúng chỗ đó sau vài tháng.
Vật liệu cho giường và đầu giường Japandi: chọn theo cách dùng
Bảng dưới so bốn hướng vật liệu hay gặp khi đặt đóng giường và đầu giường kiểu Japandi. Không có hướng nào đúng cho mọi nhà; chọn theo ngân sách, độ ẩm phòng và việc có trẻ nhỏ hay không.
| Vật liệu | Trông thế nào | Chịu ẩm, trầy | Hợp với |
|---|---|---|---|
| Gỗ sồi hoặc tần bì đặc | Vân thật, cạnh bo được, càng dùng càng có chất | Co ngót theo mùa nếu sấy chưa tới; trầy thì chà và phủ lại được | Khung giường, mép đầu giường, nhà muốn đồ dùng lâu |
| Ván chống ẩm phủ veneer sồi | Gần giống gỗ thật vì lớp mặt là gỗ lạng mỏng | Ổn nếu cạnh dán kỹ; trầy sâu khó sửa vì lớp gỗ mỏng | Mảng đầu giường lớn, tab đầu giường |
| Ván phủ melamine vân sồi | Phẳng, đều màu, vân in nên nhìn gần dễ nhận ra | Mặt chịu lau chùi tốt; cạnh là điểm yếu | Phòng cho thuê, phòng trẻ em, ngân sách vừa |
| Plywood để lộ cạnh | Cạnh nhiều lớp, mộc, hơi hướng xưởng | Cần phủ kỹ mặt cạnh, nếu không dễ hút ẩm | Người thích vẻ thô, đầu giường nhỏ |
Một kiểu phối hợp lý cho căn hộ: khung giường và mép trên đầu giường bằng gỗ đặc ở chỗ tay chạm nhiều, mảng lớn phía sau bằng ván phủ veneer cùng tông. Tiền dồn vào chỗ người ta sờ, còn chỗ chỉ để nhìn thì dùng vật liệu ổn định hơn.
Vải, màu và ánh sáng: thứ làm phòng ngủ Japandi ấm thay vì trống
Phòng Japandi bị chê lạnh thường không phải vì ít đồ mà vì thiếu bề mặt có kết cấu. Gỗ trơn, tường trắng, chăn trắng, đèn trắng đặt cạnh nhau thì phòng giống phòng khám. Đổi chăn sang lanh hoặc cotton dệt thô màu be, thêm một tấm rèm vải dày hơn một tông, một chiếc đèn bàn chao giấy hoặc chao vải, phòng ấm lên ngay mà không thêm món đồ nào lớn.
Nhiệt độ màu đèn nên ở khoảng 2.700–3.000K cho phòng ngủ. Đèn trắng 6.500K làm gỗ sồi trông xám và lạnh, đúng điều Japandi muốn tránh. Đèn chính trên trần có thể bỏ hẳn, thay bằng đèn hắt đầu giường và đèn bàn, ánh sáng thấp, đúng tinh thần giường thấp.
Phòng hướng tây ở TP.HCM có nắng chiều rất gắt. Rèm hai lớp là cần thiết: lớp voan mỏng cho ban ngày, lớp cản sáng phía sau. Gỗ sáng, nhất là gỗ phủ dầu, dưới nắng trực tiếp sẽ ngả màu không đều, phần bị nắng chiếu vàng sẫm hơn phần bị che. Bố trí giường và đầu giường tránh vệt nắng chiếu thẳng là cách giữ màu rẻ nhất.
Thảm len dày rất hợp ảnh mẫu châu Âu nhưng ở xứ nóng ẩm thì giữ bụi và mùi. Thảm cói, thảm sợi bông dệt dẹt hoặc thảm sợi tổng hợp giặt được hợp hơn. Cây xanh nên chọn loại chịu bóng râm và đặt xa đầu giường; chậu cây tưới nhiều đặt sát tủ gỗ là nguồn ẩm thứ hai mà ít ai để ý.
Sai lầm hay gặp khi đặt đóng phòng ngủ Japandi
Chọn tông gỗ vàng bóng. Gỗ sồi phủ sơn bóng màu vàng ra đúng kiểu phòng ngủ những năm trước, không phải Japandi. Tông đúng là sồi tự nhiên hơi xám hoặc be, mặt mờ hoặc mờ vừa.
Tủ áo kịch trần cánh bóng. Giường và đầu giường làm chuẩn, rồi tủ áo cánh acrylic bóng trắng chiếm cả bức tường. Một món bóng sáng đủ làm cả phòng lệch tông.
Tab đầu giường treo không tính tải. Tab treo tường nhìn rất gọn, nhưng tường thạch cao hoặc tường gạch lỗ cần ke và tắc kê đúng loại. Phải hỏi xưởng tường nhà mình bắt vít vào đâu trước khi chọn kiểu treo.
Kê giường sát tường ngoài. Tường ngoài hứng mưa có thể thấm ẩm vào mặt trong. Đầu giường gỗ ốp sát tường đó mà không chừa khe thoáng, sau một mùa mưa mặt sau có thể mốc mà nhìn ngoài không thấy.
Mua nệm trước, đo giường sau. Nệm có nhiều độ dày khác nhau. Khung giường làm theo nệm định mua, không phải ngược lại, nếu không mặt nệm có thể cao lệch so với tab đầu giường.
Đặt giường ngay dưới hướng thổi điều hoà. Luồng gió lạnh thổi thẳng xuống đầu giường gây khó ngủ. Bố trí dàn lạnh trước, giường sau, đừng để đến lúc lắp mới dời.
Nan khắp nơi. Đầu giường nan, cánh tủ nan, vách nan, trần nan. Nan là điểm nhấn, dùng một hai chỗ là đủ. Nhiều quá phòng trở nên rối, trái ngược tinh thần ít mà chất.
Quên chỗ để đồ. Japandi ít đồ trên mặt, nhưng đồ vẫn phải có chỗ cất. Giường có hộc kéo phía cuối hoặc tủ áo đủ sâu giúp phòng gọn thật, không phải gọn lúc chụp ảnh rồi bừa sau một tuần.
Chuẩn bị gì trước khi hỏi xưởng đóng giường Japandi
Bản vẽ không cần đẹp, nhưng cần đúng số. Đo chiều dài, chiều rộng phòng, vị trí cửa đi, cửa sổ, ổ cắm, công tắc, dàn lạnh điều hoà; chụp mỗi bức tường một ảnh thẳng góc. Ghi kích thước nệm định dùng, cả độ dày.
Ghi rõ ai ngủ phòng này. Phòng của vợ chồng trẻ, phòng của bố mẹ lớn tuổi và phòng cho thuê sẽ ra ba chiều cao giường và ba lựa chọn vật liệu khác nhau. Xưởng biết người dùng thì mới tư vấn đúng, còn chỉ gửi ảnh mẫu thì xưởng chỉ làm giống ảnh.
Gom ảnh mẫu thích, nhưng đánh dấu cụ thể thích cái gì: tông gỗ, nan, độ cao hay ánh sáng. Ảnh mẫu thường chụp phòng rộng gấp đôi căn hộ thật, bê nguyên vào phòng 10–12 m² sẽ chật. Khi nhận báo giá, hỏi rõ từng món dùng vật liệu gì ở mặt, ở cạnh, ở lõi; báo giá chỉ ghi “gỗ công nghiệp cao cấp” thì chưa đủ để so.
Có đủ kích thước, ảnh tường và vài ảnh mẫu thì gửi qua hotline 0918 832 283 hoặc email [email protected] để xưởng TuBep.com tính phương án giường, đầu giường và tab cho đúng phòng nhà mình. Xưởng ở 96 Chiến Khu, phường An Phú Đông; văn phòng ở 210 Bùi Văn Ba, phường Tân Thuận, TP.HCM. Nên hỏi luôn phương án gầm thoáng và cách xử lý cạnh nan, hai chỗ hay bị làm qua loa nhất. Có sẵn các loại ván thường, ván đạt E1 và CARB P2 để chọn theo ngân sách; thời gian sản xuất khoảng 1–3 tuần tuỳ quy mô, bảo hành 1–3 năm tuỳ hạng mục.
Câu hỏi thường gặp
Giường bệt Japandi có hợp người lớn tuổi không?
Không hợp nếu mặt nệm quá thấp, vì đứng dậy mỗi sáng tốn sức gối. Có thể giữ dáng Japandi bằng khung dày, cạnh vuông, chân lùi vào trong nhưng nâng mặt nệm lên ngang đầu gối người dùng.
Đặt nệm trực tiếp xuống sàn gạch có sao không?
Ở khí hậu nóng ẩm, mặt dưới nệm dễ mốc vì hơi ẩm cơ thể không thoát được. Nếu vẫn muốn nằm sát sàn, nên lót phản nan có khe và dựng nệm lên phơi định kỳ, nhất là mùa mưa.
Đầu giường nan có khó vệ sinh không?
Khó hơn mặt phẳng, nhất là khi khe sâu và hẹp. Chọn khe nông, nan bo cạnh nhẹ và hút bụi bằng đầu chổi mềm mỗi tuần thì không thành vấn đề.
Phòng ngủ Japandi nên dùng đèn màu gì?
Đèn vàng ấm khoảng 2.700–3.000K hợp nhất vì làm gỗ sáng lên màu mật ong nhẹ. Đèn trắng lạnh làm gỗ xám đi và phòng mất cảm giác ấm.
Có cần dùng gỗ tự nhiên cho cả phòng không?
Không cần. Cách hợp lý là gỗ đặc ở chỗ tay chạm nhiều như khung giường, mép đầu giường; mảng lớn dùng ván phủ veneer hoặc melamine cùng tông để giữ ngân sách và ổn định khi ẩm.
Phòng nhỏ 10 m² làm Japandi được không?
Được, thậm chí hợp vì phong cách này vốn ít đồ. Bỏ tab đầu giường đứng, thay bằng kệ treo mỏng; đầu giường chỉ rộng hơn giường một chút; tủ áo cùng tông gỗ, cánh trơn.